Wat is suiker eigenlijk?
Suiker is een vorm van koolhydraten en levert energie aan het lichaam. Sommige suikers zijn van nature aanwezig in voedingsmiddelen, terwijl andere tijdens de productie worden toegevoegd.
Je lichaam maakt voor de energievoorziening weinig onderscheid tussen verschillende soorten suiker. Toch is er een belangrijk verschil tussen van nature aanwezige suikers en toegevoegde suikers als het gaat om de voedingswaarde van een product.
Van nature aanwezige suikers versus toegevoegde suikers
Van nature aanwezige suikers zitten in voedingsmiddelen zoals fruit, groenten en melkproducten. Denk bijvoorbeeld aan fructose in fruit en lactose in melk. Deze voedingsmiddelen bevatten naast suiker vaak ook belangrijke voedingsstoffen, zoals vitamines, mineralen, vezels en/of eiwitten. Juist die combinatie maakt dat ze goed passen binnen een gezond voedingspatroon.
Toegevoegde suikers zijn suikers die tijdens de productie of bereiding aan voedingsmiddelen worden toegevoegd. Dit kunnen verschillende soorten suikers of siropen zijn, zoals:
- Kristalsuiker
- Glucosestroop
- Fructosestroop
Deze ingrediënten worden niet alleen toegevoegd om een product zoeter te maken, maar ook om de smaak, structuur, kleur of houdbaarheid te verbeteren.
Dit sluit beter aan bij de terminologie die onder andere de WHO en het Voedingscentrum gebruiken en voorkomt de verwarring dat "natuurlijk" automatisch hetzelfde betekent als "gezond".
Verborgen suikers in de supermarkt
Veel mensen weten dat frisdrank en snoep veel suiker bevatten. Minder bekend is dat toegevoegde suikers ook voorkomen in producten die op het eerste gezicht gezond lijken.
Voorbeelden zijn:
- Hummus
- Kipfiletbeleg
- Ontbijtgranen
- Mueslirepen
- Vruchtenyoghurt
- Kant-en-klare soepen
- Pastasaus
- Saladedressings
De hoeveelheid verschilt sterk per merk en product. Soms gaat het om kleine hoeveelheden, maar wanneer je gedurende de dag meerdere producten met toegevoegde suikers eet, kan de totale inname behoorlijk oplopen.
Waarom voegen fabrikanten suiker toe?
Suiker wordt niet alleen toegevoegd omdat het lekker smaakt. Het kan ook helpen bij:
- Het verbeteren van de structuur
- Het verlengen van de houdbaarheid
- Het behouden van kleur
- Het verbeteren van de smaakbeleving
Dat verklaart waarom je suiker soms terugziet in producten waarbij je het niet direct verwacht.
Hoeveel suiker mag je eigenlijk binnenkrijgen?
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) adviseert om vrije of toegevoegde suikers te beperken tot minder dan 10% van de dagelijkse energie-inname. Voor extra gezondheidsvoordelen wordt zelfs minder dan 5% aanbevolen.
Voor een volwassene komt 5% neer op ongeveer 25 gram suiker per dag. Dat zijn ongeveer zes suikerklontjes.
Ter vergelijking:
- Een blikje frisdrank bevat vaak al rond de 35 gram suiker.
- Een vruchtenyoghurt kan al snel 10 tot 15 gram suiker bevatten.
Daarom kan de totale inname ongemerkt oplopen.
Hoe kun je hierop letten?
Je hoeft niet elk grammetje suiker te tellen. Wel helpt het om bewuster naar etiketten te kijken.
Praktische tips:
- Vergelijk verschillende merken van hetzelfde product.
- Kies vaker voor naturel yoghurt in plaats van gezoete varianten.
- Let op ingrediënten zoals suiker, siroop, dextrose of fructosestroop.
- Kies vaker voor onbewerkte producten zoals groente, fruit, peulvruchten en volkoren producten.
- Maak eens je eigen hummus of (pasta)saus.
- Drink vooral water, thee of koffie zonder suiker.
Het doel is niet om suiker volledig te vermijden, maar om bewuste keuzes te maken.
Conclusie
Toegevoegde suikers zitten niet alleen in snoep en frisdrank, maar ook in veel producten waarvan je het misschien niet verwacht. Een beetje suiker in een product is meestal geen probleem, maar de kleine beetjes kunnen gedurende de dag ongemerkt optellen.
Door af en toe het etiket te bekijken en vaker te kiezen voor minder bewerkte producten, krijg je meer grip op je suikerinname. Uiteindelijk gaat het niet om één product, maar om je totale voedingspatroon.
